نفقه به چه زنانی تعلق میگیرد ؟

طبق ماده  1107 قانون مدنی ایران نفقه عبارت است از نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زن از قبیل مسکن، البسه، غذا، اثاث منزل و هزینه‌های درمانی و بهداشتی و هر آنچه را به صورت عادت یا احتیاج لازمه‌ زندگی وی باشد. البته قانون میزان دقیقی برای نفقه مشخص نکرده بلکه نفقه بر مبنای نیاز‌های متعارف و متناسب با وضعیت زن و منطبق با عرف زمان و مکان زندگی زوجین مشخص می شود.البته پرداخت نفقه منوط به تمکین زوجه است.

تعریف تمکین چیست؟

یکی از موارد، داشتن رابطه‌ زناشویی است که در این مورد تنها به جز موارد خاص شرعی و بیماری یا درخواست‌های خلاف شئون اخلاقی یا مغایر با سلامت جسم و روح زن باید با همسر خود تمکین کند. از موارد دیگر تمکین اقامت دراقامتگاه دایمی شوهر است یعنی زن برای دریافت نفقه باید در خانه شوهر زندگی کند مگر یک استثنا و آن اینکه در خود عقد ازدواج شرطی غیر از آن شده باشد که زن در منزل دیگری یا خانه دیگری زندگی کند. اگر زن بدون دلیل موجه و بدون موافقت شوهر خانه را ترک کند و حتی در خانه پدر یا مادر خویش اقامت کند مرد می ‌تواند ازدادن نفقه به وی امتناع کند و آن را پرداخت ننماید.  همچنین زن به حسن معاشرت با شوهر خویش  سفارش شده است. زنی که بدون دلیل موجه از تمکین خودداری  می‌کند و زن ناشزه یعنی نافرمان و خاطی است مشمول نفقه نمی شود بلکه مرد می‌تواند حتی تقاضای طلاق وی را نیز به دادگاه بدهد و می‌تواند تجدید فراش ( زن دیگر اختیار کند ) کند. سوء رفتار زن یا انتخاب شغلی مغایر با شئون اخلاقی و وظایف زناشویی و داشتن معاشران فاقد صلاحیت اخلاقی از دیگر موارد نشوز است. طبق ماده 1113 در عقد منقطع، زن حق نفقه نداشته مگر اینکه شرط شده باشد یا اینکه عقد مبنی بر آن جاری شده باشد نفقه تنها منحصر به زنی است که به عقد دایم در آمده است و در عقد یا ازدواج موقت زن مستحق نفقه نخواهد بود مگر اینکه در موقع عقد شرط شده باشد یا اینکه طرفین ابتدا با هم توافق کرده باشند.


مراحل اقدام برای دریافت نفقه چیست؟

مطابق ماده 1111 در صورت استنکاف شوهر از دادن نفقه ،زن  باید به دادگاه مراجعه کرده و دادخواست دریافت نفقه بدهد که در این صورت دادگاه میزان نفقه را توسط کارشناسی که دادگاه تعیین می‌کند. طبق قانون مدنی در صورتی که شوهر پس از شکایت زن از دادن نفقه خودداری کند ،دادگاه می‌تواند تقاضای طلاق داده  شوهر را مجبور به طلاق دادن زن می‌کند و علاوه براین در صورتی که شوهر به دلیل بیماری یا از کار افتادگی از دادن نفقه عاجز باشد قاضی می‌تواند او را مجبور به طلاق همسرش کند.

 
 چگونه نفقه خود را بگیرید
 
برای نقد کردن نفقه زن میتواند دو نوع شکایت حقوقی و کیفری را مطرح کند که نوع اول دادخواست حقوقی ودیگری شکایت کیفری است.
 
دادخواست حقوقی: هنگامی که زن از شوهر خود تمکین می‌کند و شوهر از دادن نفقه خودداری می کند زن می‌تواند با مراجعه به دادگاه خانواده و طرح دعوی حقوقی برای گرفتن نفقه اقدام کند و در این صورت دادگاه پس از بررسی ادعای زن حکم به پرداخت نفقه خواهد داد. اما اگر محکوم به پرداخت نفقه شود و امتناع کندزن میتواند درخواست طلاق نماید و قاضی مرد را مکلف و مجبور خواهد کرد که وی را طلاق دهد. راه حل دیگر برای نقد کردن نفقه شکایت کیفری است که علاوه بر دادخواست حقوقی از آنجا که عدم پرداخت نفقه در قانون ایران جرم است زن در صورتیکه نفقه‌اش پرداخت نشود می‌تواند با مراجعه به دادسرای عمومی تعقیب جزایی شوهر را از دادگاه بخواهد و در این صورت با اثبات عدم پرداخت نفقه مرد علاوه بر پرداخت نفقه به مجازات مقرر در قانون نیز محکوم خواهد شد. هر کس با داشتن استطاعت مالی نفقه همسر خود را در صورت تمکین ندهد و یا از تاییدیه نفقه دیگر اشخاص واجب النفقه امتناع کند دادگاه او را از سه ماه و یک روز تا پنج ماه حبس محکوم خواهد نمود.

زن تا چه مدت می تواند از شوهر نفقه خود را بگیرد

با توجه به اینکه در عقد دائم زن با ایجاد عقد چنانکه تمکین کند و عدم تمکین ظاهر نشود مستحق نفقه می شود و مرد مکلف به پرداخت نفقه زوجه است حال در اینجا می خواهیم بررسی کنیم که این پرداخت نفقه تا چه زمانی بر مرد واجب می شود .
1_ در تمام دوران زندگی مشترک
زن بعد از بسته شدن عقد ( در عقد موقت طبق شرطی که شده )حق نقته برای او ایجاد می شود اما این پرداخت نقته از سوی مرد تا ز مانی واجب است که زن در برابرخواست شوهرخود تمکین کند ولی چنا نچه از تمکین سرباز زند دیگرمرد ملزم به پرداخت نفقه نیست . در ماده 1108 قانون مدنی آمده است « هر گاه زن بدون ما نع مشروع از ادای وظا یف زوجیت امتناع کند مستحق نفقه نخواهد بود .» و همان طور که در قسمت الزام به تمکین زن گفتیم این مانع مشروع همان شرایطی است که شرع در آن موقع به زن اجازه عدم تمکین را داده است . مثلاً در حال نماز و یا روزه واجب برای او نفقه واجب می شود . ولی اگر برای مدتی تمکین نکرد و بعد از مدتی این عدم تمکین پایان یافت و زن دوباره تمکین کرد آیا نفقه به او تعلق می گیرد یا مرد می تواند همچنان از دادن نفقه خود داری کند ؟
با توجه به اینکه رابطه دادن نفقه به زوجه در برابر تمکین اوست تا مادامی که از ادای وظایف زوجیت امتناع کرده است نفقه به او تعلق نمی گیرد ونفقه از زمانی است که زن دوباره به وظایفش عمل کند ، چون نفقه در برابر تمکین قرار دارد.
اما اگر زن به وظایف خود عمل کرد ولی مرد از پرداخت نفقه خودداری کرد چگونه عمل می شود؟
در اینجا مرد را ناشز گویند یعنی مرد از ادای حقوق ناشی از نکاح که برای زن ایجاد شده است امتناع کرده است . ناشز فقط به عدم پرداخت نفقه تعلق نمی گیرد . ولی ما در اینجا فقط در مورد نفقه صحبت می کنیم و از پرداختن به موارد دیگر خودداری می کنیم . در اینجا چون شرط پرداخت نفقه تمکین است و زن با وجود عدم دریافت نفقه از شوهر به تمکین خود ادامه داده است پس نفقه هم به او تعلق می گیرد و مستحق دریافت آن است و برای دریافت آن می تواند اقدام کند ، و اگر اقدام کرد و مقدار ی از آن را گرفت این مقداری که از نفقه اش را گرفته است مانع از آن نمی شود که مابقی را نگیرد هر چند حاکم به مقداری از آن حکم کند باز می تواند باقی آن را طلب کند .
آیا زن می تواند نفقه زمان آینده خود را از شوهر مطالبه کند؟
در ماده 1111 قانون مدنی به صراحت آمده است که « زن می تواند در صورت استنکاف شوهر از دادن نفقه به محکمه رجوع کند در این صورت محکمه میزان نفقه را معین و شوهر را به دادن آن محکوم خواهد کرد . »
در مورد اینکه میزان نفقه ای که دادگاه می تواند تعیین کند ، باید گفت که شیوۀ معمول این است که وضع زن را در بین هم شأنهای او می سنجند و مرد را ملزم به پرداخت آن می کند و این زمانی رخ می دهد که زن تمکین کرده است ولی شوهر از پرداخت نفقه خود داری کرده باشد .
2_ نفقه زنی که در حال طلاق است ودر ایام عده به سر می برد
وقتی مرد ، زن خود را طلاق می دهد در واقع از کسی جدا می شود که همسر او بوده و با ایجاد عقد میان آن دو و بر اثر تمکین زن از شوهر به او نفقه تعلق گرفته است ولی اینک این ارتباط با اجرای قواعد طلاق از بین رفته است . در شرع ، در مواردی بعد از طلاق به زن نفقه تعلق نمی گیرد و در مواردی این نفقه ای که از زمان عقد ازدواج برای زن ایجاد شده بود همچنان به زن تعلق می گیرد . در زیر به این تفکیک خواهیم پرداخت و این تفکیک را در دو دسته عمده در زیر بررسی می کنیم
الف_ نفقه ایام عده در طلاق رجعی
طلاق رجعی ، طلاقی است که طلاق دهنده در آن حق رجوع به زن را دارد، چه در این مدت رجوع بکند چه رجوع نکند. برای رجوع نیز مدت تعیین شده است و این مدت را ایام عدۀ طلاق رجعی گفته اند . ایام عدۀ در طلاق رجعی سه ماه و یا دو تطهیر برای زن است یعنی با شروع حیض سوم ایام عده تمام است .
آنچه که حائز اهمیت است این است که در این ایام مرد حق رجوع به زن خود را دارد و این به دلیل اهمیتی است که شرع برای استحکام نظام خانواده قائل است بنا براین تا زمانی که عده تمام نشده است زن همچنان همسر شرعی و قانونی مرد است و چنانچه از زمان اجرای صیغه طلاق به اندازه مدت ایام عده بگذرد و رجوعی هم صورت نگیرد طلاق قطعی می شود و زن و مرد از محرمیت خارج و بر یکدیگر نامحرم می شوند و چنانچه قصد رجوع به هم را داشته باشند بر اساس دستور شرع دوباره باید صیغه عقد نکاح با تمام شرایط و متعلقاتش اجرا شود.
در ایام عده در طلاق رجعی چون مرد می تواند به زن رجوع کند پس تا پایان عده به گونه ای است که همچنان زن متعلق به وی می باشد و باید نفقه او را همان طور که در گذشته به او تعلق می گرفته است پرداخت کند و در این ایام اگر مراجعه کرد زن باید از مرد تمکین کند که خاصیت طلاق صادر شده در اینجا از بین می رود و دوباره زن وشوهر هستند ولی اگر تمکین نکرد پس مرتکب نشوز شده است . در اینجاست که همانند نشوز در ایام سابقه به زن نفقه تعلق نمی گیرد و اگر این نشوز ادامه یابد تا پایان ایام عده پس طلاق رجعی می شود .
پس در طلاق رجعی چون همچنان تا زمانی که عده تمام نشده است روابط زن وشوهری به کلی قطع نشده است و زن می تواند نفقه را بگیرد و همین که ایام عده به پایان رسید و رجوع نیز صورت نگرفته بود طلاق قطعی می شود و نفقه نیز قطع می شود ، چون دیگر روابط زن و شوهری از بین می رود و مانند ایام قبل از عقد نکاح می شود که بر هم نامحرم بودند و رابطه حقوقی که بر اثر عقد نکاح ایجاد می شود دیگر میان آنان نیست . ماده 1109 قانون مدنی بیان می دارد که « نفقه مطلقه رجعیه در زمان عده بر عهده شوهر است مگر اینکه طلاق در حال نشوز واقع شود ... »
رجوع ممکن است به صورت روابط خاص زناشویی نباشد چون ممکن است مرد در زمانی رجوع کند که تمکین امکان پذیر نباشد در این گونه موارد باید رجوع به شکلی باشد که بر رجعت به امر زناشویی صدق کند مثلاً مرد بدن زن را لمس کند .

آیا نفقه از زمان انعقاد عقد بر مرد واجب می شود؟

همین که عقد منعقد شد ، شوهر به حکم قانون ملزم به دادن نفقه است . در ماده 1102 قانون مدنی آمده است « همین که نکاح به طور صحت واقع شد روابط زوجیت بین طرفین موجود وحقوق وتکالیف زوجین در مقابل همدیگر برقرار می شود.»
در نکاح دائم است که به حکم قانون و قبل از آن در شرع نفقه بر عهده مرد قرارگرفته است و « در هر حال نفقه زوجه در زمره دیون مرد است .»14 و این وظیفه مرد ناشی از حکم قانون است و ریشه قراردادی ندارد تا هریک از طرفین در ضمن عقد نکاح و یا پس از آن تکلیف مرد را در این باره ساقط کند.
هر چند نفقه زن به عهدۀ شوهر است اما تا زن تمکین نکرده است نفقه به او تعلق نمی گیرد، چنانچه در ماده 1108 قانون مدنی آمده است که « هرگاه زن بدون مانع مشروع از ادای وظایف زوجیت امتناع کند ، مستحق نفقه نخواهد بود .» پس همان طور که در مبحث مربوط به تمکین گفته شد اگر زن بدون عذر شرعی حاضر به انجام وظایف خود در محلی که شوهر برای او تعیین کرده است به خواسته مشروع مرد عمل نکند و یا در مورد معاشرت با دیگران بی اعتنا باشد مستحق نفقه نخواهد بود. چنین زنی را ناشزه گویند یعنی « زنی که از اطاعت شوهر خارج شده است ، ولو به اینکه بدون اجازۀ او از خانه بیرون رفته و یا بدون عذر نگذارد شوهرش او را لمس کند. »15 وضع چنین زنی را نشوز گویند.
آقای کاتوزیان در مورد مبنای حقوقی رابطه تمکین ونفقه دو نظر را ذکر کرده است:
« 1_ رابطه تمکین ونفقه مانند رابطه دو تعهد متقابل در عقود معاوضی است ، پس طبیعی است که ، هرگاه یکی از دو طرف قرارداد از اجرای تعهد خود امتناع کند ، دیگری بتواند از ایفای به عهد سر باز زند.
2_ سقوط حق مربوط گرفتن نفقه ، کیفر زنی است که بدون عذر موجه از تمکین امتناع می کند یا به خانه شوهر نمی رود. »16
در مورد نظر اوّل باید گفت که رابطه عقد معاوضی در مورد تمکین و الزام به نفقه صحیح نیست چون همخوابی با شوهر و زندگی مشترک را نمی توان به صورت کالایی مادی در نظر گرفت که در برابر الزام شوهر به پرداخت نفقه قرار دارد و از طرفی در شرع و در حقوق همیشه بحث از عدم پرداخت نفقه به خاطرتمکین نکردن زن است و در مقابل نیامده است که اگر مرد نفقه زن را ندهد زن نیز می تواند تمکین نکند و در هر حال چه نفقه را مرد بدهد و چه ندهد زن ملزم به تمکین است و اختیاری در عدم تمکین به زن در مقابل عدم پرداخت نفقه به او داده نشده است هر چند راههایی برای الزام مرد به پرداخت نفقه نیز هست پس نظر اول یک نظر صحیحی نیست و نمی شود رابطه تمکین و نفقه را یک رابطه معاوضی دانست ولی نظر دوّم به صواب نزدیک تر است چون همان طور که گفته شد در صورتی به زن نفقه تعلق نمی گیرد که زن در برابر شوهر بدون عذر از تمکین در برابر او سر باز زند و از طرفی چون برخورد فیزیکی خشن نیز صحیح نیست ومرد مجاز به آن نیست ، در مقابل زن به تمکین و زندگی مشترک از حربه نفقه استفاده می کند تا او را وادار به تمکین کند.
این سوؤال از اوّل بحث نفقه زوجه دائم ایجاد می شود که آیا صرف ایجاد عقد نکاح موجب الزام پرداخت نفقه است یا نه ؟
در این باره باید گفت که مطمئناً به محض اینکه عقد به طور صحت واقع شد حقوق و تکالیف زوجیت برای دو طرف ایجاد شده است و مرد باید نفقه زوجه خود را بپردازد ولی اگر بعد از ایجاد عقد زوجه در خانه پدر ماند ، در اینجا دو حالت پیش می آید یا مرد طی شرطی پذیرفته که ایامی را که از زمان عقد تا عروسی ، زن در خانه پدر بماند به او نفقه دهد پس نفقه به او تعلق می گیرد و در صورت دیگر که زوجه در برابر درخواست تمکین سکوت کرده است نفقه ای به او تعلق نمی گیرد تا زمانی که خود را بر شوهر عرضه کند .
از نظر شهید ثانی ، در صورتی می توان گفت تمکین صورت گرفته است که زن در عین حالی که خود را بر شوهر عرضه می کند با بیان نیز بگوید « خودم را در هر مکان که بخواهی در اختیار تو قرار می دهم .»17 و اگر این گونه عمل نکند به او نفقه تعلق نمی گیرد . باید گفت که این سخن همیشه صادق نیست چون گاه حجب وحیای زن مانع می شود تا این جملات را بیان کند در حالی که ، هرگاه شوهر از او تمکین را بخواهد او تمکین می کند ونمی توان گفت که در این صورت او مستحق نفقه نیست .
به هر حال تا زمانی که زن در برابر تمکین وهمراهی مرد سکوت کرده است و شرطی هم برای پرداخت نفقه نشده است نفقه ای به او تعلق نمی گیرد.

نفقه زوجه شامل چیست؟

از جمله تکالیف زوج نسبت به زوجه، پرداخت نفقه زوجه است که در صورت استطاعت و تمکن مالی زوج، برعهده وی قرار گرفته و مکلف به پرداخت مستمر آن به زوجه می‌شود. تمکین زوجه از زوج نیز از جمله تکالیف قانونی زوجه است که با عقد نکاح به عهده وی قرار می‌گیرد.
استطاعت و تمکن مالی زوج و تمکین زوجه، از جمله شرایط پرداخت نفقه است. بنابر این در صورت وجود این دو شرط (تمکین زوجه و استطاعت مالی زوج)، و استنکاف زوج از پرداخت نفقه، زوج مرتکب جرم «ترک انفاق» شده و مستوجب مجازات خواهد بود. به منظور آشنایی با نفقه و شرایط تحقق جرم ترک انفاق توجه به نکات ذیل خالی از فایده نیست:
نفقه زوجه شامل چیست؟ نفقه زوجه شامل «همه نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زوجه از قبیل مسکن، البسه، غذا، اثاث منزل و هزینه‌های درمانی و بهداشتی و خادم (در صورت عادت یا احتیاج به واسطه نقصان یا مرض) می‌باشد.
پرداخت نفقه از چه زمان آغاز می‌شود؟ پس از انعقاد عقد ازدواج، تعهد زوج به پرداخت نفقه زوجه آغاز شده و این تعهد تازمانی که رابطه زوجیت میان زوجین برقرار است، ادامه می‌یابد.
پرداخت نفقه به چه ترتیب صورت می‌گیرد؟ زوج و زوجه با توافق یکدیگر، روشی را برای پرداخت نفقه به زوجه انتخاب می‌کنند و از آن پس، پرداخت نفقه به آن روش انجام می‌گیرد.
تعیین میزان نفقه چگونه است؟ برای تعیین میزان نفقه، قانون، جدول یا فرمولی وجود ندارد بلکه میزان نفقه بر مبنای نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زوجه و منطبق با عرف زمان و مکان زندگی زوجین تعیین می‌شود.
تکلیف عدم استطاعت مالی زوج چیست؟ پرداخت نفقه زمانی بر زوج واجب است که وی تمکن و استطاعت مالی لازم برای پرداخت آن را داشته باشد. بدین ترتیب، یکی از شرایط تحقق جرم ترک انفاق، «تمکن و استطاعت مالی زوج» است و در صورتی که زوج توانایی و استطاعت لازم برای پرداخت نفقه نداشته باشد، ملزم به پرداخت نفقه نبوده و ارتکاب جرم ترک انفاق نیز منتفی خواهد بود.
تمکین زوجه: شرط دیگر تحقق جرم ترک انفاق، تمکین زوجه از زوج است. منظور از تمکین، انجام وظایف زناشویی است که پس از ازدواج به عهده زوجه می‌باشد. بنابراین، در صورتی که زوجه بدون عذر موجه از ایفای وظایف و تکالیف زناشویی خودداری نماید و زوج نیز مبادرت به ترک انفاق وی نماید، عمل ارتکابی زوج جرم نبوده و قابل تعقیب و مجازات نخواهد بود.
مجازات جرم ترک انفاق: در صورتی که زوج تمکن مالی مناسب برای پرداخت نفقه داشته باشد و زوجه نیز از وی تمکین کند، و همچنان زوج از پرداخت نفقه خودداری نماید، وی مرتکب جرم ترک انفاق شده که عمل وی مستوجب حبس از 3 تا 5 ماه (به نظر قاضی رسیدگی‌کننده) می‌باشد.

آیا در دوران عقد به زن نفقه تعلق می گیرد؟

تصور غالب مردم بر آن است که به زنی نفقه داده می شود و خانمی مستحق نفقه است که پس از ازدواج به خانه شوهر رفته باشد و مشغول زندگی با وی باشد. در صورتی که واقعیت جز این است. این تصور مصداقش فقط زمانی است که زوجه پس از وقوع عقد به خانه زوج رفته و مشغول زندگی شده باشد که در این صورت اگر زندگی را رها کند و ناشزه شود مستحق نفقه نخواهد بود، ولی اگر زوجه قبل از رفتن به خانه شوهر تقاضای نفقه کند با وجود شرایطی وی مستحق نفقه خواهد بود. نفقه زوجه به صراحت ماده ۱۱۰۲ قانون مدنی که بیان می دارد: همین که نکاح به طور صحت واقع شد روابط زوجیت بین طرفین موجود و حقوق و تکالیف زوجین در مقابل همدیگر برقرار می شود. پرداخت نفقه پس از زوجیت و در واقع همان اجرای صیغه عقد برقرار می شود. به عبارتی دیگر امکان دارد یک زن یک عمر در خانه پدرش باشد و به خانه شوهر نرفته باشد و اصلا تمکین نکرده باشد لکن مستحق نفقه باشد و هر ماه نفقه خود را از زوج بگیرد.
به عبارت واضح تر اگر زوجه پس از وقوع عقد تمکین خود را مشروط به اخذ تمام مهریه کند، در این صورت تا زمانی که تمام مهریه به او پرداخت نشده باشد مستحق نفقه هم هست. البته این حق که به آن در اصطلاح حقوقدانان حق حبس گفته می شود مشروط به چند امر است: ۱ مهریه زوجه حال باشد. یعنی مهریه که در زمان عقد تعیین و ذکر می شود بنابر پرداخت نقد و عندالمطالبه باشد. ولی اگر مهریه حال نباشد و اقساطی باشد و یا آنکه علاوه بر کلمه عندالمطالبه قید عندالاستطاعه هم گنجانده شود در این صورت دیگر حال نیست و در این صورت زوجه نمی تواند از حق حبس خود استفاده کند. ۲ زوجه حاضر به تمکین باشد لکن آن را مشروط به اخذ تمام مهریه کند. ولی اگر زوجه بگوید حاضر به تمکین نیستم هر چند تمام مهریه را نقدا بدهد در این صورت هم مستحق نفقه نیست. ۳ زوجه قبل از استفاده از حق حبس به اختیار خود تمکین نکرده باشد، پس اگر زوجه ولو یک بار با میل و اختیار خود حاضر به تمکین خاص و عمل زناشویی با زوج شود و از باکره بودن خارج شود در این صورت هم حق حبس برای وی محفوظ نخواهد بود. نتیجه بحث آنکه پس امکان دارد زوجه چند سال هم طول بکشد، باز مستحق نفقه یومیه خود باشد. این امر بدیهی و نیاز به استدلال ندارد لکن از باب توضیح واضحات به چند ماده قانونی و فتاوی فقهای عظام اشاره می شود. ماده ۱۰۸۵ قانون مدنی می گوید: «زن می تواند تا مهر به او تسلیم نشده از ایفای وظایفی که در مقابل شوهر دارد امتناع کند، مشروط بر اینکه مهر او حال باشد و این امتناع مسقط حق نفقه نخواهد بود.» مستنبط از ماده مذکور آن است که زوجه هم می تواند نفقه خود را مطالبه کند و هم تمکین نکند مگر پس از دریافت مهریه. ماده ۱۰۸۶ می گوید: «اگر زن قبل از اخذ مهریه با اختیار خود به ایفای وظایفی که در مقابل شوهر دارد قیام نمود دیگر نمی تواند از حکم ماده قبل استفاده کند، معذلک حقی که برای مطالبه دارد ساقط نخواهد شد.» که این ماده هم ناظر بر آن است که زوجه قبل از استفاده از حق حبس تمکین نموده باشد و این تمکین هم بالاختیار باشد. ولی اگر عمل زناشویی به میل و اختیار نباشد مثلا در حالت نوم زوجه باشد و یا آنکه با الاکراه والاجبار باشد در این صورت حق حبس زوجه ساقط نمی شود. موید این برداشت صراحت فتوای آیت الله سیستانی در منهاج الصالحین جلد ۳ ص ۹۶ مسئله ۳۰۷ است. حضرت امام خمینی هم در این مورد می فرماید: «اگر بعد از عقد تمکین نکرده، می تواند تا گرفتن مهر خود تمکین نکند و در این صورت استحقاق نفقه دارد.» نقل از کتاب مجموعه نظریات مشورتی فقهی در امور حقوقی ۳ ص ۹۶ با توجه به دلایل مذکور این مطلب ثابت می شود که زوجه در بعضی صور ولو آنکه در خانه پدرش باشد و نسبت به زوج تمکین نکرده باشد باز هم مستحق نفقه است.

چک حامل

مشاوره حقوقی چک مواردی در مورد مهلت برگشت زدن چک  همچون این موارد را برایتان باز خواهد کرد زیرا که مسائل گوناگونی در این ارتباط وجود دارد.
معمول است که در هر سندی، نام صاحب سند نوشته می‌شود و مراجع قانونی فقط او را به‌ عنوان مالک سند به رسمیت می‌شناسند اما در عالم حقوق، این امکان وجود دارد که نام صاحب سند در آن نوشته نشود و هر کس سند را در دست داشته باشد، مالک آن به حساب آید؛ چنین سندی را سند یا چک در وجه حامل می‌گویند.
حامل در لغت به معنای کسی است که چیزی را حمل می‌کند بنابراین مقصود از سند در وجه چک حامل ، سندی است که هر کس آن ‌را در دست داشته باشد، مالک آن به شمار می‌آید؛ مگر اینکه خلاف آن به اثبات برسد.
دارنده هر سند در وجه حامل ، مالک و برای مطالبه وجه آن محق محسوب می‌شود ؛ مگر در صورت ثبوت خلاف. معذلک اگر مقامات صلاحیت‌دار قضایی یا پلیس، تأدیه وجه آن سند را منع کند، تأدیه وجه به حامل، مدیون را نسبت به شخص ثالثی که ممکن است سند متعلق به او باشد، بری نخواهد کرد.
مفهوم عبارت مگر در صورت ثبوت خلاف این است که اگرچه به موجب قانون، هر کسی سند در وجه حاملی را در دست داشته باشد، مالک آن شناخته می‌شود اما افراد دیگر می‌توانند با استفاده از دلایل محکمه‌پسند دیگر، ثابت کنند که شخص مزبور، مالک آن سند نیست و به ناحق آن‌ را در دست دارد و به تبع همین موضوع، برای مطالبه وجه آن صلاحیت قانونی ندارددر این شرایط مشاوره حقوقی و یا حضور وکیل وصول مطالبات در کنار شما پیشنهاد میشود.
مسأله مفقود شدن یک سند در وجه حامل نسبت به مفقود شدن یک سند بانام از اهمیت بالاتری برخوردار است. به همین دلیل است که قانونگذار چنانچه سند در وجه حاملی مفقود شود، مقررات ویژه‌ای پیش‌بینی کرده است